| Samenvatting (Engels) | This dissertation focuses on strengthening the role of nurses in nutritional care and improving patient participation in preventing and treating malnutrition during hospitalization. Using the principles of evidence based practice, the research integrates patient preferences with clinical expertise and scientific evidence. The two central aims were: (1) to better integrate nursing nutritional care into daily clinical practice, and (2) to enhance patients’ active involvement in their own nutritional care.
Patient perspectives on nutritional care
The dissertation begins with a qualitative study exploring patients’ experiences and expectations regarding nutritional care in the perioperative period. Based on 56 longitudinal interviews, patients were found to have limited knowledge about malnutrition and its consequences. Some perceived the term “malnutrition” as exaggerated or stigmatizing. Increasing awareness emerged as a crucial foundation for effective patient education. Patients expressed willingness to take an active role in their nutritional care but needed clear information and responsive guidance from nurses. The degree to which nurses aligned with patients’ motivations and capacities influenced the quality of collaboration and the ability to set nutritional goals.
Nursing perspectives and organization of nutritional care
A second qualitative study examined how nurses deliver nutritional care and what barriers they encounter. Observations and focus groups revealed that nutritional care is fragmented due to shared responsibilities among nurses, dietitians, and food service assistants. This fragmentation leads to missed care, incomplete documentation, and disrupted communication. In a busy clinical environment with competing priorities, nutritional care is easily overlooked. Nurses indicated that new competencies are required to actively engage patients in nutritional care, including improved communication skills and greater knowledge of malnutrition.
Systematic literature review
A systematic review of controlled studies identified two effective interventions for improving nutritional care in hospitals: (1) a nursing nutritional care plan, and (2) nursing mealtime assistance. The nutritional care plan was particularly relevant because it included multiple effective components, such as education on symptoms, risk factors, prevention, and treatment of malnutrition. Nursing assistance during meals did not show significant effects on nutritional status in hospital settings, although it did in long term care facilities. The findings from the review informed the development of a new intervention aimed at enhancing patient participation and nursing leadership in nutritional care.
Development of the Nurses For Food intervention
Using the intervention mapping model, the Nurses For Food intervention was developed. It aims to strengthen nursing leadership and promote patient participation in addressing malnutrition. The development process was informed by the qualitative studies, the literature review, and collaboration with existing programs such as Tussen Weten en Doen II, Beter Laten en Beter Doen, and the developers of the Simple Evaluation of Food Intake (SEFI®). The intervention consists of three core components:
• two infographics (one for nurses, one for patients),
• the SEFI® self management tool,
• an educational program for nurses (e learning, on site training, and a flowchart).
A multicenter stepped wedge RCT was interrupted due to the COVID 19 pandemic, but a later pre post feasibility study was conducted.
Feasibility and acceptability
In the pilot study, more than 80% of patients used the intervention as intended, but only 60% actively participated in nutritional care, and just 31% of nurses applied the intervention in practice. The SEFI® tool proved useful and reasonably accurate for monitoring food intake, offering quick insights for both patients and nurses. This is valuable given that traditional food intake documentation is labor intensive and prone to errors.
Conclusions
The dissertation demonstrates that the Nurses For Food intervention has the potential to empower both nurses and patients in preventing, identifying, and treating malnutrition. Patients are willing to engage in self management, but nurses face barriers such as time pressure, limited knowledge, and reliance on other disciplines. Successful implementation requires structural attention to education, role clarity, and interdisciplinary collaboration. The effects on nurse sensitive outcomes remain unknown and require further research.
|
|---|
| Samenvatting (Nederlands) | Dit proefschrift richt zich op het versterken van de rol van verpleegkundigen in voedingszorg en het verbeteren van patiëntparticipatie bij het voorkomen en behandelen van ondervoeding tijdens ziekenhuisopname. Het onderzoek past de principes van evidence-based practice toe door patiëntvoorkeuren te combineren met klinische expertise en wetenschappelijke literatuur. De centrale doelstellingen waren: (1) het beter integreren van verpleegkundige voedingszorg in de klinische praktijk, en (2) het vergroten van de actieve betrokkenheid van patiënten bij hun voedingszorg.
Patiëntperspectief op voedingszorg
Het proefschrift start met een kwalitatieve studie naar de ervaringen en verwachtingen van patiënten rondom voedingszorg in de perioperatieve periode. Uit 56 longitudinale interviews bleek dat patiënten vaak onvoldoende kennis hadden over ondervoeding en de gevolgen ervan. Sommigen vonden de term ondervoeding zelfs stigmatiserend. Bewustwording bleek een cruciale voorwaarde voor effectieve patiënteducatie. Patiënten waren bereid een actieve rol te spelen, maar hadden behoefte aan duidelijke informatie en responsieve begeleiding door verpleegkundigen. De mate waarin verpleegkundigen aansloten bij de motivatie en mogelijkheden van patiënten beïnvloedde de samenwerking en het stellen van voedingsdoelen.
Verpleegkundig perspectief en organisatie van voedingszorg
Een tweede kwalitatieve studie onderzocht hoe verpleegkundigen voedingszorg verlenen en welke knelpunten zij ervaren. Observaties en focusgroepen lieten zien dat voedingszorg versnipperd is door gedeelde verantwoordelijkheden tussen verpleegkundigen, voedingsassistenten en diëtisten. Dit leidt tot gemiste zorgmomenten, onvolledige registraties en verstoorde communicatie. Verpleegkundige voedingszorg blijkt kwetsbaar in een drukke werkomgeving en continue prioritering in (zorg)taken. Verpleegkundigen gaven aan dat nieuwe competenties betere communicatievaardigheden en meer kennis over ondervoeding nodig zijn om patiënten actief te betrekken bij voedingszorg.
Systematische literatuurstudie
Een systematische review van gecontroleerde studies identificeerde twee effectieve interventies voor voedingszorg in ziekenhuizen: (1) een verpleegkundig voedingsplan en (2) verpleegkundige assistentie bij maaltijden. Het voedingsplan bleek het meest relevant, omdat het meerdere effectieve elementen omvatte, zoals educatie over symptomen, risicofactoren en behandeling van ondervoeding. Verpleegkundige assistentie had in ziekenhuizen geen aantoonbaar effect op de voedingsstatus, in tegenstelling tot langdurige zorginstellingen. De bevindingen uit de review vormden een belangrijke basis voor de ontwikkeling van een nieuwe interventie.
Ontwikkeling van de Nurses For Food-interventie
Met behulp van het intervention mapping model werd de interventie Nurses For Food ontwikkeld. Deze interventie richt zich op het versterken van verpleegkundig leiderschap en het stimuleren van patiëntparticipatie. De ontwikkeling werd gevoed door de kwalitatieve studies, de literatuurreview en samenwerking met bestaande programma’s zoals Tussen Weten en Doen II, Beter Laten en Beter Doen, en de ontwikkelaars van de Simple Evaluation of Food Intake (SEFI®). De interventie bestaat uit drie kerncomponenten:
• twee infographics (voor patiënt en verpleegkundige),
• de SEFI®-kaart als zelfmanagementtool,
• een educatieprogramma voor verpleegkundigen (e-learning, training en stroomdiagram).
Een lopend multicenter stepped-wedge RCT moest worden afgebroken door de COVID-19-pandemie, maar een latere voor-en-nameting maakte alsnog een haalbaarheidsevaluatie mogelijk.
Haalbaarheid en acceptatie
In de pilotstudie gebruikte meer dan 80% van de patiënten de interventie zoals bedoeld, maar slechts 60% participeerde actief in voedingszorg. Slechts 31% van de verpleegkundigen paste de interventie daadwerkelijk toe. De SEFI® bleek een bruikbare en relatief nauwkeurige tool voor het monitoren van voedselinname en sloot aan bij de behoefte aan patiëntbetrokkenheid. Vergelijking met registraties in het elektronisch patiëntendossier toonde aan dat SEFI® waardevolle, snelle inzichten biedt, ondanks dat voedingsregistratie in de praktijk foutgevoelig en arbeidsintensief is.
Conclusies
Het proefschrift toont aan dat de Nurses For Food-interventie potentie heeft om zowel verpleegkundigen als patiënten te empoweren in de aanpak van ondervoeding. Patiënten zijn bereid tot zelfmanagement, maar verpleegkundigen ervaren barrières zoals tijdsdruk, gebrek aan kennis en afhankelijkheid van andere disciplines. De implementatie van deze interventie vraagt daarom om structurele aandacht voor scholing, rolverduidelijking en interdisciplinaire samenwerking. De effecten op verpleegsensitieve uitkomsten moeten in toekomstig onderzoek verder worden onderzocht.
|
|---|
